Thuốc tránh thai khẩn cấp loại nào tốt nhất? Gợi ý một số loại phổ biến hiện nay

Thuốc tránh thai khẩn cấp là thuốc dùng sau quan hệ không được bảo vệ hoặc khi biện pháp tránh thai đang dùng không đạt hiệu quả, chẳng hạn như bao cao su rách, tuột hoặc quên thuốc tránh thai hằng ngày. Mục đích của thuốc là làm giảm khả năng mang thai ngoài ý muốn sau một tình huống khẩn cấp. Đây không phải là biện pháp tránh thai dùng thường xuyên, mà chỉ nên dùng trong những trường hợp thật sự cần thiết.

Điểm quan trọng nhất là thuốc nên được dùng càng sớm càng tốt. Trong các tài liệu bạn cung cấp, nhóm thuốc phổ biến nhất là thuốc dùng trong vòng 72 giờ sau quan hệ không an toàn, ngoài ra còn có nhóm dùng trong vòng 120 giờ. Việc dùng sớm không chỉ giúp tăng hiệu quả mà còn giúp người dùng có nhiều lựa chọn hơn về loại thuốc phù hợp.

Câu trả lời là không. Không có một loại thuốc tránh thai khẩn cấp tốt nhất cho tất cả mọi người. Một loại thuốc có thể phù hợp với người này nhưng chưa chắc đã là lựa chọn hợp lý cho người khác, vì hiệu quả và mức độ phù hợp còn phụ thuộc vào nhiều yếu tố.

Trước hết là thời gian đã trôi qua sau quan hệ. Nếu còn trong 72 giờ đầu, nhóm levonorgestrel thường là lựa chọn phổ biến. Nếu đã qua mốc này nhưng vẫn còn trong 120 giờ, một số thuốc chứa mifepriston 10 mg có thể được cân nhắc. Bên cạnh đó còn có sự khác nhau giữa dạng 1 viên và 2 viên, mức độ tiện khi dùng, nguy cơ quên liều, chống chỉ định, bệnh nền và các thuốc khác đang sử dụng. Vì vậy, thay vì cố tìm một loại tốt nhất theo nghĩa tuyệt đối, cách đúng hơn là chọn loại phù hợp hơn với tình huống thực tế của mình.

Thay vì cố chọn ra một loại tốt nhất, người dùng có thể tham khảo một số thuốc phổ biến trên thị trường hiện nay. Mỗi loại có hoạt chất, thời gian sử dụng và lưu ý riêng.

• Postinor 1 là thuốc tránh thai khẩn cấp dạng 1 viên, chứa levonorgestrel 1,5 mg, thường được dùng trong vòng 72 giờ sau quan hệ không an toàn. Đây là một trong những tên thuốc được nhắc đến nhiều vì khá phổ biến, dễ mua và dễ sử dụng. Theo thông tin bạn cung cấp, hiệu quả tránh thai của nhóm levonorgestrel cao hơn khi dùng sớm, đặc biệt trong 24 giờ đầu.

• Bocinor cũng thuộc nhóm levonorgestrel 1,5 mg, dùng trong vòng 72 giờ. Điểm đáng chú ý của thuốc này là có thông tin tương đối đầy đủ về cách dùng, chống chỉ định, tác dụng không mong muốn và tương tác thuốc. Đây là lựa chọn có thể cân nhắc nếu còn trong khung 72 giờ, nhưng người dùng vẫn cần chú ý các yếu tố như bệnh gan nặng, chảy máu âm đạo chưa rõ nguyên nhân, nghi ngờ có thai hoặc đang dùng thuốc cảm ứng enzym.

• Mifestad 10 là thuốc tránh thai khẩn cấp chứa mifepriston 10 mg, có thể dùng trong vòng 120 giờ sau quan hệ không an toàn. So với các thuốc levonorgestrel 72 giờ, nhóm này phù hợp hơn trong trường hợp đã phát hiện muộn hơn. Tuy nhiên, thuốc cũng có nhiều chống chỉ định và tác dụng phụ cần lưu ý, chẳng hạn không dùng cho phụ nữ có thai, suy gan, suy thận, hen nặng không kiểm soát hoặc rối loạn chuyển hóa porphyrin di truyền.

• Ngoài các thuốc trên, còn có một số tên thường gặp khác như Cerciorat, Posinight 1, Newchoice EC, Trifeme và các thuốc generic chứa levonorgestrel. Điểm chung của nhóm này là đều hướng đến tránh thai khẩn cấp, nhưng cách dùng, số viên, mức độ tiện lợi, chống chỉ định và tác dụng không mong muốn có thể khác nhau. Vì vậy, tên thuốc phổ biến không phải là tiêu chí duy nhất để chọn.

>>> Xem thêm: Cần được tư vấn chọn thuốc tránh thai khẩn cấp đúng loại, đúng thời gian? [Tư vấn ngay]

Nếu muốn chọn thuốc một cách hợp lý, người dùng nên nhìn vào tình huống cụ thể thay vì chọn theo cảm tính. 

• Yếu tố đầu tiên là đã quan hệ bao lâu. Nếu còn trong 72 giờ đầu, thuốc levonorgestrel thường là lựa chọn phổ biến hơn. Nếu đã gần hoặc qua mốc 72 giờ nhưng vẫn còn trong 120 giờ, nhóm mifepriston 10 mg có thể phù hợp hơn trong một số trường hợp.
• Yếu tố tiếp theo là dạng thuốc. Dạng 1 viên thường dễ dùng hơn, giảm nguy cơ quên liều, còn dạng 2 viên cần tuân thủ đúng khoảng cách giữa hai lần uống. Với người đang căng thẳng hoặc lo lắng, dạng 1 viên thường thuận tiện hơn về mặt thao tác.
• Một tiêu chí quan trọng khác là tình trạng sức khỏe. Nếu có bệnh gan, đang nghi ngờ mang thai, bị xuất huyết âm đạo chưa rõ nguyên nhân, có tiền sử huyết khối, viêm tắc tĩnh mạch hoặc đang dùng các thuốc có nguy cơ tương tác, người dùng không nên tự chọn thuốc theo kinh nghiệm truyền miệng, do đó càng có bệnh nền hoặc đang dùng thuốc khác thì càng nên hỏi dược sĩ hoặc bác sĩ.

>>> Xem thêm: Muốn dùng thuốc tránh thai khẩn cấp đúng cách và an toàn hơn? [Tư vấn ngay]

• Những tác dụng không mong muốn thường gặp gồm buồn nôn, nôn, đau bụng dưới, đau đầu, chóng mặt, mệt mỏi, đau hoặc căng ngực, rối loạn kinh nguyệt, trễ kinh hoặc ra huyết bất thường. Một số trường hợp còn có thể tiêu chảy, thay đổi tâm trạng hoặc thay đổi chu kỳ rõ rệt hơn.
• Người dùng cũng cần nhớ rằng thuốc tránh thai khẩn cấp không bảo vệ khỏi bệnh lây truyền qua đường tình dục, và không nên dùng lặp lại nhiều lần trong cùng một chu kỳ kinh. Một số tài liệu còn nhấn mạnh rằng nếu bị nôn trong vòng 2 đến 3 giờ sau khi uống, có thể cần uống bù, nhưng cách xử lý còn tùy loại thuốc và nên tham khảo thêm ý kiến chuyên môn. 
• Ngoài ra, việc lạm dụng thuốc tránh thai khẩn cấp có thể làm tăng nguy cơ rối loạn kinh nguyệt và khiến người dùng hiểu sai rằng đây là biện pháp thay thế cho tránh thai thường xuyên.

Nếu chỉ còn băn khoăn rất cơ bản về thời gian dùng hay dạng 1 viên, 2 viên, dược sĩ có thể là người hỗ trợ phù hợp. Nhưng nếu không rõ mình nên chọn loại 72 giờ hay 120 giờ, có bệnh nền, đang dùng thuốc khác, nghi ngờ mang thai, hoặc sau khi dùng thuốc có biểu hiện bất thường, tốt hơn nên hỏi bác sĩ hoặc đi khám.

Bạn cũng nên đi khám nếu trễ kinh hơn 5 đến 7 ngày, có xuất huyết bất thường kéo dài, đau bụng dưới nhiều hoặc lo lắng về khả năng thai ngoài tử cung. Một số tài liệu bạn đưa cũng nhắc rằng nếu thuốc tránh thai khẩn cấp thất bại mà vẫn có thai, cần được đánh giá sớm để loại trừ các nguy cơ liên quan. Vì vậy, việc theo dõi sau dùng cũng quan trọng không kém việc chọn thuốc ban đầu.

Không có một loại thuốc tránh thai khẩn cấp tốt nhất cho tất cả mọi người. Điều quan trọng hơn là chọn loại phù hợp với thời điểm sử dụng, hoạt chất, dạng thuốc và tình trạng sức khỏe của bản thân. Thay vì chỉ tìm một cái tên nổi bật, người dùng nên hiểu rõ nhóm thuốc mình đang cần và hỏi thêm dược sĩ hoặc bác sĩ nếu còn băn khoăn. Cách tiếp cận như vậy sẽ thực tế hơn, an toàn hơn và có giá trị hơn nhiều so với việc chọn thuốc theo cảm tính.